Tektura falista – budowa, rodzaje fal (E, B, C, EB, BC) i zastosowania

Tektura falista wygląda niepozornie, ale jest jednym z najlepiej przemyślanych materiałów opakowaniowych. Jej falista warstwa zamknięta między gładkimi okładzinami tworzy lekką, sztywną konstrukcję, która dobrze znosi nacisk, uderzenia i drgania w transporcie. W tym artykule wyjaśniamy, jak tektura jest zbudowana, czym różnią się popularne rodzaje fal i jak dobrać je do zastosowania. Wszystkie skróty i pojęcia z tego artykułu znajdziesz w słowniku tektury falistej.

Z czego zbudowana jest tektura falista?

Podstawą jest kombinacja dwóch rodzajów papieru:

  • okładziny – gładkie warstwy zewnętrzne, odpowiadające za wytrzymałość powierzchni, nadruk i odporność na przetarcia,
  • papier na falę (flutingu) – warstwa pofalowana między okładzinami, która nadaje tekturze sztywność i amortyzuje uderzenia.

Okładziny i fala są sklejane skrobią w ciągłym procesie na linii produkcyjnej – falownicy. Gotowa tektura trafia do cięcia, bigowania, druku i przetworzenia na pudła, wkładki lub przekładki.

Liczba warstw decyduje o klasie wytrzymałościowej:

  • tektura 3-warstwowa – dwie okładziny i jedna fala (symbole E, B, C),
  • tektura 5-warstwowa – trzy okładziny i dwie fale (symbole EB, BC itp.),
  • w produkcji spotyka się też 7-warstwowe tektury do ciężkich zastosowań.

Czym różnią się fale E, B i C?

Profil fali opisuje się literą. Różnią się one wysokością i gęstością fal na metr, a więc grubością i sztywnością gotowej tektury.

Przekroje tektury 3-warstwowej z falą E, B i C oraz orientacyjne grubości: 1,5 mm, 2–3 mm i 3,5–4 mm
Wyższa fala to grubsza tektura i większa nośność w pionie
Fala Charakterystyka Typowa grubość tektury 3-warstwowej Typowe zastosowania
E najcieńsza, drobna fala ok. 1,5 mm pudełka detaliczne, opakowania z nadrukiem, drobne przesyłki
B średnia fala, dobra odporność na zgniatanie 2–3 mm kartony wysyłkowe średniej wielkości, wkładki i przekładki
C wyższa fala, większa nośność w pionie 3,5–4 mm standardowe kartony transportowe i do pakowania zbiorczego

Zasada: im wyższa fala, tym lepsze tłumienie wstrząsów i nośność w pionie, ale tym mniej gładka powierzchnia pod nadruk. Fala E daje najczystszy druk, fala C najlepiej znosi piętrowanie.

Tektury 5-warstwowe: EB i BC

Dwie fale ułożone jedna na drugiej dają materiał wyraźnie sztywniejszy i odporniejszy na zgniatanie niż każda z nich osobno.

Typ Grubość Typowe zastosowania
EB ok. 3,5–4 mm opakowania ciężkie i średnio ciężkie przy zachowaniu dobrej powierzchni do nadruku, elektronika, kosmetyki
BC ok. 5,5–6,5 mm opakowania transportowe na paletach, ciężki asortyment, wysyłki wielosztukowe

Wartości grubości są orientacyjne i zależą od gramatury papierów oraz producenta tektury. Dokładne parametry określa karta techniczna wybranego gatunku.

Jak liczy się wytrzymałość tektury?

Wytrzymałość zależy od trzech rzeczy: gatunku i gramatury papierów, profilu fali oraz liczby warstw. Najważniejszy parametr przy doborze opakowania do piętrowania to ECT (odporność na zgniatanie krawędziowe, w kN/m). Dla typowych tektur 3-warstwowych zakres ECT jest niższy, dla tektur 5-warstwowych wyższy. O tym, jak ECT przekłada się na nośność gotowego pudła (BCT), piszemy w osobnym artykule o parametrach tektury falistej.

Kierunek fali – drobiazg, który zmienia nośność

Fala biegnie w jednym kierunku. Pudło jest najmocniejsze w pionie, gdy fale ułożone są pionowo, bo wtedy działają jak niewielkie słupy. Przy poziomych falach pudło łatwiej się ugina pod nawet niewielkim naciskiem. Dlatego przy zamawianiu pudeł na wymiar warto sprawdzić, w którą stronę ułożone są fale względem wysokości.

Okładziny: testliner, kraft i inne

Okładziny różnią się surowcem i właściwościami:

  • papier z makulatury (testliner) – ekonomiczny, standardowy w opakowaniach transportowych,
  • papier kraft – z włókien pierwotnych, mocniejszy i gładszy, stosowany tam, gdzie liczą się wytrzymałość i estetyka,
  • okładziny białe lub powlekane – do nadruku wysokiej jakości.

W opakowaniach dla żywności ważna jest także zgodność materiału z przepisami o kontakcie z żywnością. Szczegóły omawia nasz artykuł o opakowaniach dla branży spożywczej.

Jak dobrać tekturę do produktu?

Przy wyborze kieruj się czterema pytaniami:

  1. Ile waży produkt i ile sztuk pakujesz w jedno pudło? Ciężar decyduje o liczbie warstw i profilu fali.
  2. Jak będzie transportowane i składowane opakowanie? Piętrowanie na paletach wymaga większej odporności na zgniatanie niż wysyłka kurierska pojedynczej paczki.
  3. Czy liczy się nadruk? Drobne fale (E, EB) dają lepszą powierzchnię do druku.
  4. W jakich warunkach będzie leżeć? Wilgoć obniża wytrzymałość tektury, więc w chłodniach i magazynach z dużą wilgotnością dobiera się mocniejszy gatunek.

Najczęstsze pytania

Jaka tektura jest najmocniejsza?

Zależy od kryterium. Na zgniatanie w pionie najlepsze są tektury wielowarstwowe, takie jak BC. Do nadruku najlepsza jest fala E lub EB, a do pudeł o bardzo dużej wytrzymałości stosuje się gatunki z wysoką gramaturą papierów.

Czym różni się karton od tektury falistej?

W języku potocznym „karton” to pudło z tektury falistej. W technicznym znaczeniu karton to cienki, gładki materiał, a tektura falista ma pofalowaną warstwę środkową.

Czy tektura falista nadaje się do recyklingu?

Tak, jest jednym z najlepiej przetwarzanych materiałów opakowaniowych. Przy planowaniu opakowań warto pamiętać o przepisach dotyczących opakowań, które wkrótce się zmieniają.


Artykuł przygotowała redakcja Tekturowo – serwis wiedzy o tekturze falistej, który prowadzi LOFREE Sp. z o.o. sp. k., producent opakowań Kartoniki.pl. Szukasz opakowań? Zobacz ofertę.